|
"SCHOON SCHIP" door Jo Mullers
Dit is een artikel speciaal voor al die mensen die denken dat ze er helemaal zijn. Mensen met een aparte voor- en eindversterker. Een losse DAC en drive, een speciale kabel, mooie speakers en een redelijk gedempte kamer waarbij de akoestiek eigenlijk belangrijker is dan de lekkere warme gordijnen. Tevreden? Geniet er dan nog maar even van want na het lezen van dit artikel is de rust helemaal voorbij. Er is namelijk meer te behalen; veel meer en niet eens duur. Nieuwsgierig? Goed zo! Je ziet ze op de hele wereld, dus ook in ons kleine landje alleen statistisch gezien wat minder. Het is dus even uitkijken, maar we hebben er weer een gevonden. Een echte, tweehonderd procent Hi-Fi wereldverbeteraar. Een man die er helemaal voor ging en zijn spruit in de vorm van een lichtnetfilter voor ons op de wereld zette. Ron Kemp in dit geval is de afgelopen vier jaar absoluut oneconomisch bezig geweest met het verbeteren, aanpassen en modificeren van iets wat een goed ontwerp in oorsprong is geweest en nu audiofiel is uitgerijpt. Een terugblik. Ron Kemp is van huis uit elektronisch ingenieur en hij heeft dan ook gewerkt bij een aantal ontwikkelafdeling en van betere merken in dit land. Daarnaast is hij een echte audioliefhebber die veel tijd stopte en stopt in het beluisteren en ontdekken van de betere High-Endsystemen.
WAAROM FILTEREN?
Filtering was tot voor kort een aspect dat een ondergeschoven bestaan leidde maar de laatste tijd meer en meer in de aandacht is staat. En die aandacht is eigenlijk niet vreemd te noemen. Iedereen weet dat een bepaalde installatie op een bepaalde plaats en bepaalde tijd anders klinkt (bijvoorbeeld overdag of ''s nachts). Iedereen weet ook dat ons stroomnet volzit met elektronische stoorsignalen die hifi weergave behoorlijk verzieken. Toch doen we daar niet zo gek veel mee en eigenlijk is dat onzin. Een hifi keten is nog steeds zo sterk als de zwakste schakel. Een aspect verwaarlozen blokkeert de weg voor de rest. En er zit nogal wat troep op het net. Los van alle rommel die we zelf die we zelf genereren in de vorm van ijskasten, stofzuigers, computers, halogeenlampen en andere huishoudelijke apparaten zijn er de harmonieën van de grondfrequentie van het net zelf, die als ware poltergeist en hun vernietigende werk doen. Uw installatie versterkt dat allemaal netjes mee met als resultaat een vertroebeld klankbeeld. Met andere woorden, er ligt hier een dankbaar stukje werk voor een dergelijk filter.
POWER SOURCE
Een nadere blik op het filter zelf. De Power Source is een zware jongen, zeker gezien de afmeting. De kast meet ongeveer 25 bij 25 cm maar is nauwelijks te tillen. Dit heeft twee redenen: in de eerste plaats om er erg veel inzit en in de tweede plaats omdat de hele boel is afgegoten met kunsthars. Wat zit er zoal in, en nog belangrijker waarom zit dat erin? Het hart bestaat niet uit een trafo, maar uit twee trafo''s met een grote kern om vroegtijdige verzadiging tegen te gaan. De ene filtert de eindtrappen, de andere verzorgt de rest. De draad is met de hand gewikkeld en bestaat uit een dikke draad. Zodoende zijn er weinig wikkelingen, waardoor de signaalweg relatief kort is en dat is natuurlijk een voordeel. Het aantal wikkelingen is gehoormatig bepaald op een fiks aantal verschillende lokaties en installaties. Hetzelfde geldt eigenlijk voor de toegepaste condensatoren. Ook hier was het: uitproberen, alternatief zoeken, klikt het beter, dan blijft dat erin. En dat hele proces heeft vier jaar geduurd totdat de ontwerper tevreden was over, let wel, het gehoormatige resultaat. Het hars houdt niet alleen nieuwsgierige blikken van recensenten buiten maar verankert ook alles moervast op zijn plaats. Dan de volgende stap in de filtering. Het zware filter zorgt ervoor dat de stroom die uit het filter komt weer schoon is. Aan u is nu de taak om dat zo te houden! Hoe? zult u zich nu afvragen. Wel, heel simpel. Door ervoor te zorgen dat de netkabels van de verschillende apparaten niet als antennes gaan funktioneren die nieuwe storingen oppikken. Ook hier geldt: gebruik afgeschermde kabels dus met een stevige, liefst getwiste mantel van metaal. Bijgeleverd, als additionele optie, werden de KE POWER CORDS: redelijk betaalbaar en goed afgeschermd.
TOEPASSING
Dit blok biedt plaats aan acht stekkers en is onderverdeeld in drie secties. In de eerste plaats is er ruimte gereserveerd voor een paar eindtrappen en dat is apart. Meestal moest ik in het verleden vaststellen dat een eindtrap aansluiten op een netfilter meestal twee stappen vooruit en een stap achteruit is. En die stap achteruit komt dan voor rekening van de dynamiek. Geen echte oplossing dus. De Power Source kan meer dan 16 ampère trekken en verschonen, dus in de praktijk mag dat geen enkel probleem zijn. In de praktijk komen we hierop terug. Dan is er een digitale sectie voor twee apparaten die extra gebufferd is plus wat ingangen voor een voorversterker, cassettedeck etc. Acht in totaal dus. Het net is schoon, de kabels zijn afgeschermd en zitten keurig in fase in de Power Source en niets staat meer een nieuwe muziekbeleving in de weg. Helaas fout; er komt nog een elektronische troef uit de mouw van Ron Kemp rollen. Had ik al gedacht aan een betere stroomtoevoer?
AANPASSING STROOMTOEVOER
Nou had ik daar zeker aan gedacht. In mijn laatste versie van de luisterruimte heb ik vier aparte groepen voor audio naar boven laten trekken waardoor ik een aantal apparaten afzonderlijk een aparte stroomgroep kan geven. Het betreft hier gewoon installatiedraad maar getrokken door een aantal stenen provisiekasten waardoor instrooiing minimaal zou moeten zijn. Ron Kemp vertelde echter dat hij bij een aantal mensen op zijn manier voor een audiogroep had verzorgd en dat de resultaten verbluffend waren. Daar werd ik wel nieuwsgierig van. En voor ik het wist stond iemand gaten te maken en werd een dikke versie van de KE Powercord naar boven getrokken. Ron verzorgde ook de aarding en zette tenslotte alles netjes vast. Dus geen amateuristisch werk van iemand met een idee zonder enige montage-ervaring. Als we alles op een rijtje zetten dan zijn er een aantal principes te onderkennen. We hebben hier te maken met een netfilter dat beweert geschikt te zijn voor alle bronnen en hiermee doel ik dus expliciet ook op eindtrappen (16 ampere). Het apparaat is audiofiel opgebouwd dus alleen met klinkende onderdelen. De netsnoeren worden onderdeel van het filter omdat zij na het proces van filteren weer roet in het eten kunnen gooien indien ze niet afgeschermd zijn. Vanwege het enorme amperage dat dit filter kan verwerken is een zekering niet nodig en ook dat is hoorbaar. De stroomtoevoer is veranderd van een provinciale weg in een vierbaansautobaan.
LUISTEREN
Een filter inslijpen in een grote installatie is geen kleinigheid. Ik heb daar dan ook de tijd voor genomen en in principe steeds een apparaat per stap toegevoegd. De uitkomsten die ik hier ga schetsen zijn niet universeel. Dat hangt namelijk af van de mate van de netvervuiling ter plekke. Sommige apparaten hebben ook zelf al een mate van filtering. Bij interesse; zelf proberen is het motto. Goed, daar ging die dan: eerst de Jadis een twee maal honderd watt buizentrap eraan gegooid. Café Blue in de Forsell en luisteren naar het laag. De afbeelding wordt van ongeveer een meter breedte teruggebracht naar de helft. De dynamiek waar ik het meest voor vreesde stijgt. Het gepluk aan de bas is feller en de kleur wordt beter ingevuld. Geen slechte entree. Dan volgt stap voor stap de rest van de apparaten en steeds weer wordt het beeld optimaler. De invulling en plaatsing is krachtiger, de stem staat mooi hoog en iets voor de rest waardoor het realisatie gehalte fiks stijgt. Het van top tot teen visualiseren van al mijn favoriete zangeressen wordt steeds makkelijker. Dan komt de volgende proef, namelijk de aparte audioleiding naar boven. De eerste resultaten waren zonder meer goed: een gedeelte van het hierboven beschreven gedrag komt voor rekening van de stroomkabel, maar dat ding kwam zo van de rol en moest net als elke andere kabel ingespeeld worden. Een hardheid in het midhoog bleef mij daar hardnekkig aan herinneren. Na een week was dit behoorlijk terruggelopen. Nog een paar dagen later heb ik de stoute schoenen aangetrokken. De stekker ging uit de groep waar de dikke KE-kabel opzat en een standaard groep ging eraan. Dat verschil was fors. De weergave werd dun, iel en er was maar een oplossing: snel weer gerugprikken, want het verschil was te groot.
CONCLUSIE
Dit filter is goed, beter dan andere gangbare filters, want hier is over nagedacht. De klankwinst is behoorlijk, maar dat een dikke goed afgeschermde netkabel zoveel zou uitmaken had ik niet gedacht. Gemiddeld kost een netmodificatie tussen de f 700,- en f 1000,- inclusief materiaal en arbeid en dat is een koopje en dus een must. Tot slot wat gratis tips voor de doe-het-zelver. Faseer alsjeblieft die stekker goed. Maak ook eens een stekkerblok schoon (eerst van de stroom). U zult versteld staan. Koppel de CA-antenne af voor u gaat luisteren of zet er een mantelstroomfilter tussen en wees verbaasd. Dit filter en de stroommodificatie zijn zeker aan de prijs gerelateerd forse verbeteringen!
verschenen in: MusicHome; jaargang 17, nr.1, januari 2000, pagina 82; in de rubriek "Test"
|